dostojność postawy i ruchów! Znać, że to stąpają ludzie, z których każdy mógł roić o koronie, a przynajmniej każdy mógł jednym słowem zatrzymać machinę państwa. Widać z ich twarzy, że znają swoją potęgę, że wiedzą, iż na ustach każdego zawisły losy całego narodu. Jest naturalnie pewien chłód ceremonialny w ich ukłonach, w ich obrotach, w ich posuwistych ruchach; to nie żwawy i dziarski krakowiak ani rozhukany mazur, będący najlepszym wyrazem tanecznego szału; ludzie, którzy tańczą poloneza, nie zapominają na chwilę czym są i czym być mogą, i traktują się wzajem jak potęga potęgę. Ale polonez Chopinowski odtworzył nie tylko majestatyczność i pompę szlachecko-polską, lecz zarazem i tragiczne losy tej potęgi, z którymi związane były i losy całego narodu. Spokój uroczysty miesza się, łamią się tony pogodne, zasuwa się niebo gromowymi chmurami, robi się ciemno i trwożno, nareszcie wybucha burza dysonansów. Straszna burza, straszny dzień gniewu Bożego! Ci, co niedawno tak majestatycznie i spokojnie kroczyli, tak pewni siebie i swojej potęgi, gorączkowo teraz rzucają się w zamęt i niosą głowy swoje dla zasypania tej przepaści, która się otwarła pod stopami narodu. Słyszymy w polonezie Chopina głuchy tętent,