Pozostaje do rozpatrzenia jeszcze strona etyczna całej kwestii Lukrecji Floriani, kwestii, którą dotychczas rozstrzygano zawsze na niekorzyść pani Sand, potępiając jej czyn w jej literackim życiu jako niegodny, nieszlachetny, okrutny i przewrotny. Jeśli się chce zachować absolutną bezstronność i obiektywność, to należy wyznać, że pani Sand, kreśląc świetnie zaobserwowaną postać księcia Karola, jeśli jej nadała rysy, które podpatrzyła w Chopinie, nie popełniła nic przeciwko etyce literackiej, gdyż do tego, ażeby z życia brać typy do powieści, każdy powieściopisarz ma najzupełniejsze prawo. Tylko takie typy żyją w literaturze!... Uposażając przeczulonego bohatera Lukrecji Floriani w niektóre cechy charakteru właściwe Chopinowi, pani Sand była zupełnie w porządku w stosunku do Fryderyka (jak była w porządku w stosunku do Musseta, gdy na nim wzorowała typy niektórych poetów i marzycieli w swych powieściach), tym bardziej że książę Karol Roswald, taki, jakim go przedstawiła w powieści, wcale nie jest typem ujemnym, ale postacią szlachetną, bardzo delikatną i subtelną, pełną finezji, nawet poetyczną do pewnego stopnia, a w każdym razie niepospolitą i